Onder verwijzing naar de nieuwe encycliek van paus Leo XIV, Magnifica Humanitas, heeft de zendingscommissie van de World Evangelical Alliance een reflectie uitgebracht op de betekenis van AI voor de kerk en haar missie. Veel van deze overwegingen komen voort uit bezinning op dit thema op de algemene vergadering van de WEA in Seoul, Zuid Korea, in 2025. “Onze overkoepelende zorg is dat het gebruik van AI verankerd blijft in diepe theologische reflectie en rigoureuze ethische waakzaamheid”, stelt het document. In wat volgt citeren we enkele fragmenten uit dit document, waaronder een zgn. TRUST-kader met richtlijnen voor verantwoord gebruik van AI.
“In alles wat hieronder wordt geschreven en verder besproken, moeten we in de voorgrond van ons hart en onze gedachten houden dat generatieve of agentische kunstmatige, versterkte of geassisteerde intelligentie geen interpersoonlijke relatie is en kan creëren. Zoals paus Leo welsprekend heeft gezegd, is het een kunstmatige imitatie. Echte, belichaamde, interpersoonlijke (menselijke) relaties zijn zelfs op hun best uitdagend, en exponentieel meer als we overgaan op cross-culturele relaties, maar die spanning en frictie in relaties is precies het mechanisme dat God in onze menszijn heeft geprogrammeerd om ons te laten rijpen.”
Ethische richtlijnen: Het TRUST-kader
“Een kernvereiste voor de integere integratie van AI is de ontwikkeling van duidelijke ethische vangrails. Daartoe biedt een praktische routekaart die bekendstaat als het TRUST-kader een essentiële gids voor leiders:
- T— Theologische Afstemming: Versterkt de toepassing van deze AI onze primaire roeping om God en onze naasten lief te hebben? Er moet een duidelijke lijn van integriteit worden getrokken, vooral wat betreft de preekstoel. Hoewel AI een uitstekende onderzoeksassistent is, mag het nooit het gebedsvolle, persoonlijke worstelen met de Schrift vervangen dat kenmerkend is voor de integriteit van een predikant.
- R— Relationele impact: Versterkt of ondermijnt de technologie de authentieke menselijke verbinding? We moeten ons beschermen tegen een “digitale vervanging” die belichaamde aanwezigheid vervangt door gefilterde fragmenten. Discipelschap is fundamenteel relationeel—een “slow cook” proces naar volwassenheid in Christus dat tijd en aanwezigheid vereist. Het is geen “magnetron”-oplossing. Alles minder dan een relationeel interpersoonlijk contact met andere mensen zal de volwassenheid belemmeren en de volledige menselijke ontwikkeling belemmeren, laat staan de groei tot de volle gestalte van Christus (Efeziërs 4:13).
- U— Utility and Justice: Dient de AI de kwetsbaren, of biedt het slechts meer privilege aan de al machtigen? Bijbelse rechtvaardigheid vereist dat we technologische toepassingen prioriteren die onderbedeelde regio’s en gemarginaliseerde gemeenschappen versterken. Technologie in handen van gelovigen moet een bevrijdend effect hebben als het als nuttig voor het Lichaam van Christus wordt beschouwd. Daarentegen is het nu goed aangetoond, vooral bij jongeren, dat schermen en sociale media vaker een verslavend effect op gebruikers hebben.
- S— Sustainability and Guardianship: Houden we rekening met de langetermijnkosten van milieu en sociale factoren? Verantwoorde innovatie vereist dat we wijze beschermers zijn van de middelen die worden verbruikt door de enorme rekenkracht die AI vereist. Welk negatief effect heeft het genereren van AI op het milieu en de energiebronnen die nodig zijn om zo’n rekenkracht te leveren? Dit zou voor ons een serieuze zorg moeten zijn.
- T— Transparantie en Verantwoordelijkheid: Zijn we eerlijk over wanneer en hoe AI wordt gebruikt? Menselijke leiders moeten altijd de uiteindelijke verantwoordelijkheid nemen voor technologische output. Het toepassen van “multi-model verificatie”—waarbij verschillende AI-systemen elkaar bekritiseren—is een essentiële praktische bescherming tegen onnauwkeurigheden. Wij zijn geroepen om mensen van de waarheid te zijn, in relatie tot de Waarheid. We moeten veel beter worden in het verifiëren van wat we zien, lezen, horen en creëren.”
Als conclusie van de bezinning lezen we:
“De belangrijkste oproep tot actie is dat christelijke leiders bewegen van onzekerheid naar actieve, geïnformeerde en scherpe betrokkenheid. We moeten onszelf en onze gemeenschappen onderwijzen, en een nieuwe generatie digitale-native discipelen uitrusten om het voortouw te nemen. We moeten de hulpmiddelen gebruiken die God heeft gegeven om de oogst te versnellen, maar we moeten waakzame bescherming bieden de menselijke relaties en spirituele diepten die de ware essentie van ons geloof vormen.”